MAGAZYN TRENERA

Niektórym osobom, szczególnie spoza sportu, może się wydawać, że problem alkoholu nie dotyczy sportowców. Przecież zarówno oni, jak i trenerzy powinni prowadzić zdrowy styl życia i stronić od wszelkich używek. Sportowcy to ludzie, którzy na życie zarabiają umiejętnościami swojego ciała, więc jak mogą nie dbać o swoje narzędzie pracy? Niestety, zdarza się, że zarówno zawodnicy, jak i trenerzy z różnych przyczyn szkodzą sobie, nadużywając alkoholu. Dlaczego alkohol pojawia się w środowisku sportowym?

Brak konsekwencji

Jedną z przyczyn jest niewyciąganie konsekwencji wobec osób pijących w pracy. Podobnie jak to się dzieje w innych środowiskach społecznych w Polsce, tak i w sporcie zdarza się, że istnieje tak zwane ciche przyzwolenie na picie alkoholu. Począwszy od działaczy, poprzez trenerów, na zawodnikach kończąc – jeśli istnieje zła kultura picia alkoholu w danym środowisku, trudno jest się wyłamać. Z moich obserwacji wynika, że coraz surowiej traktuje się osoby pijące, ale zawsze należy pamiętać, że przykład idzie z góry. Jeśli trener wyznaje zasadę, że picie jest niewłaściwe, lecz sam pokazuje się z butelką piwa na zgrupowaniu czy zawodach, jest słabym wzorem dla zawodników. Trener dla swoich podopiecznych jest autorytetem i osobą wyznaczającą standardy, dlatego to, co mówi i robi, ma bardzo duże znaczenie. Picie alkoholu przez trenera może być odbierane jako lekceważenie swojej pracy lub sygnał, że picie jest dozwolone.

Inaczej powinno się traktować młodych zawodników, a inaczej seniorów. Wobec tych pierwszych trener powinien być autokratyczny i surowy. Należy jasno wyznaczyć zasady i przedstawić konsekwencje ich łamania. Przykładowe zasady to: niespożywanie alkoholu przez zawodników niepełnoletnich, przestrzeganie ciszy nocnej, niepalenie czy niespóźnianie się na trening. Wyjątkiem może być jeden dzień podczas zgrupowania, kiedy cisza nocna zostaje przedłużona, ponieważ np. sportowiec obchodzi urodziny. Ważne jest, aby zawodnicy uzgadniali zmiany w zasadach bezpośrednio z trenerem oraz nie bali się z nim rozmawiać. W innym wypadku mogą łamać zasady po kryjomu. Przykładowe konsekwencje nieprzestrzegania zasad to: wydalenie ze zgrupowania, brak powołania na kolejne zgrupowania czy zawody, jednorazowe odebranie stypendium. Bardzo istotne jest, żeby zawodnicy wiedzieli, jakie konsekwencje czekają ich za złamanie zasad, a trener stosował takie same kary wobec wszystkich sportowców.

Inaczej sprawa wygląda w wypadku dorosłych zawodników. Trener w relacji z seniorami może stosować bardziej partnerski, demokratyczny styl wychowania. Co to oznacza? To, jak jesteśmy traktowani, wpływa na to, jak się zachowujemy. Mniej kar i zakazów powinno prowadzić do wzięcia przez zawodnika odpowiedzialności za swój styl życia. Aby problem nadużywania alkoholu nie powstał, należy stworzyć właściwą kulturę korzystania z alkoholu. Zgodnie z powiedzeniem „wszystko jest dla ludzi”, dozwolone jest napicie się lampki szampana po zwycięskim sezonie. Nie powinno być jednak tak, że przywiązuje się wielką wagę do alkoholu i zawodnicy po wygranej czekają tylko, żeby móc się napić. Alkohol nie powinien się stać zakazanym owocem, bo według zasady reaktancji to, co zakazane, jest bardziej atrakcyjne.

Aby przeczytać artykuł w wersji elektronicznej, musisz posiadać opłaconą prenumeratę w wersji PREMIUM.

ZOBACZ ARTYKUŁY O TEJ SAMEJ TEMATYCE

Aktywność fizyczna to doskonały sposób na zachowanie zdrowia. Nie należy tu umniejszać roli diety i zdrowego trybu życia, jednak to właśnie ruch pozwala zachować sprawność i dobrą kondycję. Co więcej, badania wykazują, że umiarkowany wysiłek fizyczny jest tym elementem, który pozytywnie wpływa na jakość procesów poznawczych, takich jak koncentracja, uwaga oraz zapamiętywanie, co z kolei przekłada się na zwiększenie efektywności podczas pracy lub nauki.

Verba docent,exempla trahunt*

* Słowa uczą, przykłady pociągają

Jako konsultant psychologii sportu często wykorzystuję film jako narzędzie, w szczególności w pracy z młodymi sportowcami. Film ilustruje bowiem pewne wartości, które pragnę im przekazać, prowokuje rozmowy i dyskusje. Do filmu można się potem odwołać na zajęciach czy treningach. To narzędzie może być z powodzeniem wykorzystywane także przez trenerów.